.Mari Carmen Tirapu-ri elkarrizketa
Testua: Axular Aldizkaria

Según el T.A.T. (Torturaren Aurkako Taldea), desde que murió Franco 35.000 personas han sido detenidas por motivos políticos, de ellas más de 7.000 torturadas.
Al menos 33 guardias civiles y policías, condenados en firme por torturas, han sido indultados por los distintos gobiernos de Madrid desde los años Noventa.
El sumario por el que Iñigo y sus compañeros fueron encarcelados, todavía hoy sigue bajo secreto de sumario, sin que hasta la fecha se les impute la comisión de hechos concretos ni constatados.
Su situación de preso preventivo a la espera de juicio puede alargarse hasta los 4 años. M» Carmen y el resto de familiares de Iñigo, cada fin de semana deben desplazarse 1000 kilómetros, entre ida y vuelta, para poder visitarlo, con el riesgo que ello conlleva.
Son ya 17 familiares y allegados muertos en accidente como consecuencia de la política carcelaria de dispersión de presos independentistas vascos.

 

 

 

 

 

Burlatan, joan zen azaroaren 20.eko gauean, Españako Poliziak zein Goardia Zibilak burututako operazioan, herriko 6 gazte atxilotu zituzten. Bost egunez inkomunikaturik eduki ondoren, torturatuak izan zirela salatu zuten. Azkenik, haietatik 4 kartzelaratu zituzten, hauen artean AXULARko bazkidea den Iñigo Gulina dugularik. Egun gutxi lehentxeago, "Amnesty International" izeneko erakundeak, Españako Estatuan giza eskubideen gainean 2007. urteari dagokion txostena jendartera atera zuen. Bertan, Estatuko polizi erakunde guztiek inpunitate osoz torturatu egiten dutela berriz ere salatu egiten dute. Elkarrizketa hon- etan, Iñigoren ama dugun M» Carmen Tirapuk, egun haietan bera eta bere semeak bizi izanda- koaz mintzatu zaigu.

2007ko azaroaren 20. ean, astelehenean, gaueko 12:00ak aldean eta bat-batean…
Ordurako, Iñigo eta biok lotaratuak ginen eta, halako batean, izugarriz- ko kolpe hotsak iratzarri ninduten. Etxeko ataritik zetozen kolpeak. Hura zabaldu eta hantxe zeuden 20ren bat goar- dia zibil: batek seku-lako mailutzarra eskuan zeukala eta gainontzekoak metrailetak. Ikuskizun ikaragarria zen benetan. Etxeko atari ondoko eskaileratara aterarazi ninduten. Ez nekien amets gaizto batek hartuta nengoen ala egiatan gertatzen ari zen. Baina, aldi berean, nire semearen bila etorriak zirela eta bazeramatela, berehala ohartu nintzen. Segidan zorabiatzen hasi eta lurrera zerraldo erori nintzen. Orduan, goardia zibilak kezkatu ziren nonbait, eta Bideko Ama ospitalera eraman ninduen anbulantzia d
eitu zuten.

Handik aurrera ez zenuen semea ikusi…
Hala da. Ospitaletik berriz ere etxeratu eta hantxe aurkitu nuen ataria matzakatuta, ia etxe guztia hankaz gora. Ondoren, senide batekin Iruñeko Guarda Zibilaren komandantziara joan nintzen semearengatik galdetzera. Hura inkomunikatuta zeukatela, eta ofiziozko abokatu batek lagunduko zuela, horixe besterik ez zidaten esan. Gero ere, nire semeaz aparte zenbait atxilotu gehiago bazirela iakin izan genuen. Orduan, hauen senideekin hartu emana lortzen hasi nintzen.

Aurki bost egun luzez inkomunikaturik egongo zirela-eta, beldurturik zeundeten torturatuko zituztela. Zergatik halako beldurra?
Gure semeei gertatu bezala, lehendik ere izan dira atxilotu saila, noiznahi gertatzen diren polizi operazioetan. 3 edo 5 egunez inkomunikatuta eduki ondoren, ia guztiak torturatuak izan direla salatu dute.

Nola eusten zenion zure gogoari halako egoera latzean egonda?
Zuk diozun bezalaxe, oso bizipen gogorra izan zen egun haietakoa. Tarteka negar batean ere bizi nintzen semeari zer egiten ariko ote zitzaizkion pentsatuz. Baina, aldi berean ere, iakin banekien oso argi ahal genuen guztia egin behar genuela gure semeei inkomunikazioa ken ziezaieten, ahalik eta azkarren epail
earengana eraman zitzaten.

"Defensor del Pueblo" delakoarengana jo zenuten. Baita herriko alkatearengana ere. Zerbait lortu al zenuten?
Batere ez. Lehendabiziko momentutik, gure semeen errugabetasun eskubidea urratu egin zuten. Rubalcaba ministroaren salaketak, edota Ripa gobernuko ordezkariarenak ziren orduan komunikabideetan agerrarazi zituzten egia bakarrak. Baina guk, behin eta berriz zera esaten genuen: horren argi baldin bazekiten gure semeak errudun zirela, zergatik ez zituzten zuzenean epailearen aurrean deklaratzera eramaten, inkomunikaturik eduki beharrean? "Defensor del Pueblo" delakoak, Mugica jaunak, eta haren ordezkariak hemen Nafarroan, gure eskaerari honakoa erantzun zioten: jakin ez zekitela gure semeen eskubideak inondik ere urratzen ariko zitzaizkienik. Guztiz beste aldera, poliziek atxiloketak legeak agindu bezalaxe egin zituztela. Eta herriko alkateak, bere aldetik, zera zioen: inkomunikazioaren gainean ezin zuela ezer egin, legeak baimentzen zuen egoera zela hura eta errespetatu beharra zegoela. Beraz, itxarotea besterik ez zegoela. "Zertarako itxaron? Torturatuak izan direla egiaztatzeko? Poliziak nahi duena aitortu dezaten arte?"-erantzun nion-. Nafarroan Españako Ordezkaria den Ripa jaunari, gure semeen egoeragatik eta Madrilera eramanak ote zituzten galdetzea izan zen egin zigun "mesede" bakarra. Gero ere, aste horretan bertan izan zen udaleko osoko bilkuran, gure semeak askatzearen aldeko eskaria atzera bota zuten.

Azkenean, zuen beldurra egia bihurtu zen: gazteek torturatuak izan zirela salatu zuten. Iñigori dagokionean, esango al zeniguke zer egin zioten?
Kartzelan sartu zutenetik lehendabiziko aurrez-aurreko bisita izan arte –ia bi hilabete geroago-, ez zigun hitz bakar bat ere esan egin ziotenare
n gainean. Orduan bota zuen nola buruan plastikozko poltsa jartzen zioten itolarria eraginez; nola galarazten zioten loa argia behin eta berriz piztuz eta itzaliz; nola behartzen zuten postura txarrean egotera, azkenean erabat leher eginda lurrera erori arte, bertatik zaku bat bezala jaso behar zutela…Goardia zibilek egindako galderei nahi zuten erantzunik ez bazien ematen, orduan zaplaztekoka, kolpeka hasten zitzaizkion. Horrela ikasarazi zioten epaileak gero egingo zizkion galdera berdinei eman beharreko erantzunak. Pentsa ezazu, inkomunikaturik zeraman 3. egunean-edo, Iñigok berak esan zien nahi zutena sinatuko ziela bakean utz zezaten. Horixe da, hain zuzen ere, lortu nahi dutena torturatzen: nork bere buruaren aurkako deklarazioa egitea. Gaur egun, zoritxarrez, oraindik ere badago baten bat semearengatik galdetuta, hari egindako torturak azaltzen dizkiodanean harritu egiten zaidana, halakorik entzutea sinesgaitza-edo iruditzen zaiona.

Epaileak emandako gartzelaratze ebazpenean, ez Iñigori ezta gainontzeko atxilotuei noizbait edo nonbait buruturiko inongo ekintzagatik ez die salaketa zehatzik egin. Hala ere, haiek gartzelaratzea agindu zuen... Polizia operazio honen atzean azpikeri susmorik ba al daukazu?
Nire ustez, Gobernuan agintzen dauden politik
oek ez dute batere atsegin gure semeak bezalako jende gazteak. Zera esan nahi dut: geldirik egoten ez direnak, konpromezu hartzen dutenak, gazte jendearen arazoak eta herritarrarenak salatzen dabiltzanak. Gure semeek, izan zen Gaztetxean sekulako lana egina zuten, kultur ekimen saila antolatu, gazte jendearentzako etxebizitza eskuratu aldera eskubidearen aldarrikapena zabaldu, lan egiten zuten entrepresetan sindikatuan aurrera eramandako borroka,... Politikoei aurre aldea ederki hartua zieten, eta halako gazteak ez omen dira komeni. Nahiago dute nonbait gazte jende apala, ardiak bezain erabilgarriak, soka motzetik lotuta edukitzeko modukoak.

Hasieran, Iñigo Madrilgo Erkidegoko Soto del Real-go kartzelan sartu zuten. Duela gutxi berriz, Navalcarnero-ko kartzelara eraman dute. Hala ere, Españako "Ley Penitenciaria" delakoak, presoak bere herritik zein senideen-gandik ahalik eta hurbilen egon behar duela adierazten du... Zer ondorio ekarri dizue egoera honek?
Alde batetik, kotxe istripu bat izatearen arrisku handia. Asteburuero ia 1000 kilometro joan-etorrian egin beharra daukagu. Gainera, eguna oraindik argitu gabe ateratzen gara, bisita hitz-ordua goizean goiz jartzen baitigute. Honek dakarren diru gastuaz aparte, beste honakoa dago: Iñigok behar dituen arropak, liburuak, kartzelan bertan erosi ahal izateko beharreko sosa,...Pentsa ezazu nolako aldea izango litzatekeen Iruñeko kartzelan baldin balego. Oraingo egoeraz senideok zigortzea besterik ez dute bilatzen. Baita presoa bera ere, hura egonezin batean bizi baita gure joan-etorriek dakartzaten arriskua dela-eta. Hala ere, Gobernuko agintariak oso oker dabiltza gure semeak bazterrean utziko dugula uste baldin badute. Iñigo, daramaten kartzelara daramatela, hara joango natzaio, nire maitasuna eta berotasuna jaso ditzan.

Besterik aipatu nahi al zenuke?
Nire eskerrik handienak eman nahi dizkiot elkartasuna adierazten didan jende sailari. Askok galdetzen dit semearengatik eta hori guztia oso pozgarria da benetan.